Kuva-yi Milliye ve Balıkesir
Eylül ayı içinde Ege Bölgesi’nin bir çok şehrinde kurtuluş günleri kutlanmakta.Balıkesir’in de düşman işgalinden kurtuluşu 6 Eylül de kutlandı.
Balıkesir’deki 6 Eylül kutlamalrını takip ettiğimde bir kez daha Kurtuluş Savaşı ile ilgili okuduklarımı düşündüm.
Mustafa Kemal Atatürk’ün önderliğinde baslatılan Kurtuluş Savaşı’n da Balıkesirliler'in ve özellikle Balikesirli Kuva-yi Milliyeciler’in örnek mücadelesini hatırladım.
15 Mayis 1919 tarihinde Izmir’in işgalinin ardından ilk tepki 16 Mayıs 1919 da Balikesirliler’den geldiği gibi,29 Mayis sabahı Yunanlilar Ayvalik'a asker çıkarmaya giriştiğinde ,Yarbay Ali Cetinkaya öncülüğün de “Milli mücadele”nin ilk kurşunu da Ayvalık‘ta ateşlenmişti. Ege Bölgesi’ndeki bu işgaller, Balikesirli vatanseverlerce Balıkesir Lisesi’nin bulunduğu b
inadaki "Okuma Yurdu“n daki toplantılarda protesto edilmişti. Gizlice yapılan Alaca Mescit’ toplantılarında ise silahlı mücadele karaı alınmış,” Milli Mücadele”nin temelleri atılmıştır..
18 Mayis 1919 günü Mehmet Vehbi Bey İzmir’in isgali sonrasi yaşanan zulümden bahsettikten sonra;
“Bu faciaların Balıkesir’in başına gelmesi yakındır.Bu iş yazışma ,protesto ile engenlenemez.Yapılacak ilhaki fiieln reddetmek icin Redd-i Ilhak heyeti kuralim.Bizim atacağımız her kurşun,şark ve Islam aleminin ebedi kurtuluşuna ,yoksa mazallah ebedi esaretine sebep olacaktir.“şeklinde konuşur.
İkinci Balıkesir Kongresinden sonra Anadolu’daki milli harekete katılan Balıkesirliler, “Sivas Kongresi kararlarina sadakat gösterilecektir“seklinde fikir birliğine varırlar.
Kısa bir dönem sonra da, Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti içinde şerefli yerlerini alırlar.
Okuma Yurdu,Alaca Mescit toplantiları ve Balikesir Kongreleri ile düşmanın bölgedeki işgallere karşı ilk ciddi ve şuurlu hareket Balikesirli sivil ve aydinlardan gelmiştir.Köylüsü ve kentlisi ile Balikesirliler hiç bir yerden talimat almaksızın vatan müdfasına koşmuşlardır.
Milli Mücadelenin en önemli dönemlerinde Balikesir’de Hasan Basri Çantay tarafindan çıkarılan “SES” Gazetesi, Balıkesirliler‘in ve Kuva-yi Milliyeciler‘in yaninda yer alan Anadolu insanının gür sesi olmuştur..
M.Akif Ersoy,” SES”’in ilk sayısına gönderdiği yazıda:
Düşman sesi duymak istemezsen
Kardeş sesidir ,uyan bu sesten;
Kalkınca görür ki akşam olmuş
Vaktiyle uyanmayan bu sesten.
Beş kongre yaparak bir araya gelen balikesirlliler,14 ay boyunca dört cephede Yunan ordulari ile savaşarak,Balikesir halkının ve Türk milletinin işgal ve esareti kabul etmeyeceğini Dünya kamuoyuna duyurmuşlardır.
30 Haziran 1920 ‘de işgal edilen Balıkesir ,6 Eylül 1922 tarihinde düşman işgalinden kurtarıldı.
Balıkesir de yakılan Kuva-yi Milli’ ye meşalesinin ışığı tüm Anadolu’yu sarmış;bizleri saran,ısıtan Türkiye Cumhuriyeti güneşi doğmuştur.
Cumhuriyetin kurulmasından sonrada önemli görevler alan Balıkesir temsilcileri cok değerli hizmetlerde bulunmuşlardır.
Kuva-yi Milliye hareketinin öncülerinden Hasan Basri Cantay ;
1.dönem Milletvekili olarak mecliste bulunduğunda İstiklal Marşı’nı yazması konusunda Burdur Milletvekili ve arkadası M.Akif Ersoy’u ikna edip,İstiklal Marşı’nın yazılmasında önemli bir rol oynamıştır.Bu da göstermektedir ki, Balikesir ve Balikesirliler Kurtulus Savaşı’nda olduğu gibi Cumhuriyet’in kurulması sonrası da önemli görevler yerine getirmişlerdir.